ՆԱՐԻՆԷ ՆԵՐՍԻՍՅԱՆ

Երկու հատվող բուրգերից ծնվում է Նորը

Tag: հեշտանք

Ուշացած սերմնաժայթքում

Ուշացած սերմնաժայթքում կամ տղամարդու հեշտանքի խանգարում

Տղամարդու հեշտանքի խանգարում (302.74) Նախկինում այն կոչում էին ուշացած սերմնաժայթքում (ejaculatio tarda):

Ինչպես հայտնի է, տղամարդու սեռական ցիկլի հեշտանքի փուլը բաղկացած է երկու մասից՝ էմիսիա և էյակուլյացիա: Էմիսիայի ժամանակ տղամարդու ներքին վերարտադրողական օրգանների՝ սերմնատար ծորանների և սերմնաբշտերի կծկման շնորհիվ սերմը կուտակվում է հետին միզուկում: Էյակուլյացիայի ժամանակ ռիթմիկորեն կծկվում են առնանդամի հիմքի կմախքային մկանները՝ mm bulbo- et ischio-cavernosi, շագանակագեղձը և միզուկի m. constrictor urethrae-ն, որի շնորհիվ էլ հետին միզուկում կուտակված սերմը խառնվելով շագանակագեղձի հյութին բարձր ճնշման տակ դուրս է հրվում միզուկի արտաքին բացվածքից:

Կանանց մոտ հեշտանքի փուլը բաղկացած է միայն մեկ մասից՝ կմախքային մկանների ռիթմիկ կծկումից, որը ըստ էության ընթանում է նույն մեխանիզմով, ինչ և էյակուլյացիան:

Այսպիսով տղամարդու հեշտանքի փուլում տարբերվում են երկու սեռական դրսևորումներ՝ սերմնաժայթքում և բուն հեշտանք: Կախված թե այս երկուսից ինչի վրա է շեշտադրում կատարվում՝ սեռական խանգարումը ստանում է համապատասխան անվանում: Եթե զույգը անհանգստացած է անպտղության խնդրով, սերմնաժայթքման բացակայությունը հայտնվում է ուշադրության առաջին պլանում, ախտորոշվում է ուշացած սերմնաժայթքում:

Կարդալ ավելին

Սակայն գործնական աշխատանքում ուշացած սերմնաժայթքումը անհանգստություն է պատճառում ավելի շուտ հեշտանքի բացակայության կամ բթության պատճառով և բուժումը ուղղված է կոիտալ լիարժեք հեշտանք ունենալու անկարողության հաղթահարմանը: Այս դեպքում ավելի ստույգ է սեռական խանգարումը անվանել հեշտանքի խանգարում: Չնայած սրան, ուշացած սերմնաժայթքում տերիմինը (ejaculatio tarda) գերադասելի է, որովհետև ավելի ակնառու է բնութագրում վիճակը:

Երբեմն անհանգստություն է պատճառում այն հանգամանքը որ սեռական հարաբերության ժամանակ ստացվող հաճույքը որակապես տարբերվում է՝ ավելի թույլ և բթացած է ձեռնաշարժության ժամանակ հաճույքի զգացումից:

Ուշացած սերմնաժայթքումով որոշ տղամարդիկ հպարտանում են իրենց ուշ սերմնաժայթքման փաստով, քանի որ դա հնարավորություն է տալիս բազմակի անգամ բավարարելու զուգընկերոջը: Այնուհանդերձ սերմնաժայթքման ուշացումը կամ անկարողությունը ոչ միայն տհաճորեն հոգնեցնում է տղամարդուն, այլ նաև կարող է լուրջ միջանձնային խնդիրներ առաջացնել, քանի որ կնոջ մոտ մերժվածության զգացում է հայտնվում՝ կապված սերմնաժայթքման բացակայության հետ:

Հետաքրքիր է նշել, որ մեր հասարակությունում տիրում է տղամարդու ուժեղ սեռականության մասին պատկերացում, համաձայն որի ուժեղ տղամարդը պետք է ունենա բարձր սեռական ցանկություն, հաճախակի և պինդ էրեկցիաներ, ունակ լինի երկարատև սեռական հարաբերության: Սովորաբար սերմնաժայթքման կառավարման բացակայության դեպքում, ուժեղ սեռական կոնստիտուցիայով տղամարդիկ ավելի շուտ են սերմնաժայթքում, քան թույլ սեռական կոնստիտուցիա ունեցողները: Սա հետաքրքիր գիտական փաստ է, քանի որ եթե վերոնշյալ երեք կետերից առաջին երկուսը իսկապես ուժեղ սեռականության մասին են վկայում, ապա տղամարդու սերմնաժայթքման ուշացումը ընդհակառակը՝ թույլ սեռական կոնստիտուցիայի նշան է: Այս տղամարդիկ, որոնք չունեն էրեկցիայի խանգարում, այս տեսանկյունից կարող են իրոք համարվել սեռապես ուժեղ և սերմնաժայթքման հապաղումով մրցել սերմնաժայթքման կառավարման մեծ փորձով տղամարդկանց հետ: Մինչդեռ, ուժեղ սեռականության նշանը հենց այս վերջին, սերմնաժայթքման կառավարման ունակության փաստն է, որը ուժեղ սեռական կոնստիտուցիայի բնորոշիչ հատկանիշն է:

Մյուս կողմից թյուր պատկերացում կա, որ տղամարդը պետք է կարողանա այնքան հետաձգել իր սերմնաժայթքումը, քանի դեռ կինը չի հասել հեշտանքի: Սակայն շատ կանայք, իրենց հոգեսեռական զարգացման ընթացքում ստանում են հակասեքսուալ դիրքորոշումներ, որը դանդաղեցնում կամ լրիվ անհնարին է դարձնում հեշտանքին հասնելը: Այսպիսի դեպքերում միանգամայն անհեթեթ է տղամարդուց պահանջել իր սերմնաժայթքման անվերջ ձգձգում, որը կարող է միայն ախտաբանական առեակտիվության դեպքում գործել:

ԲՆՈՐՈՇՈՒՄԸ ԵՎ ԱԽՏՈՐՈՇԻՉ ՉԱՓԱՆԻՇՆԵՐԸ

DSM-IV-ում տղամարդու հեշտանքի խանգարումը բնութագրվում է հետևյալ չափանիշներով «Պարբերաբար կրկնվող և կայուն ուշացող կամ բացակայող հեշտանք, որին նախորդում է բավարար գրգռանքի փուլը»:

Ուշացած կամ բացակայող հեշտանքն ախտորոշելու համար հիմք չի ծառայում հեշտանքին հասնելու երկարատևությունը: Սեռական ցիկլի բոլոր փուլերի տևողությունը տարբերվում է տարբեր անհատների մոտ և տարբեր իրավիճակների պարագայում: Շատերը նույնիսկ կարող են ինքնուրույն տատանել ցանկացած փուլի տևողությունը իրենց և իրենց զուգընկերոջ լիարժեք բավարարման համար: Ուշացած սերմնաժայթքման մասին խոսք է գնում այն ժամանակ, երբ տղամարդը ուզում է պլատոյի փուլից անցնել սերմնաժայթքման փուլին, բայց չի կարողանում:

Սերմնաժայթքման հասնելու աճող ցանկությունը բարձրացնում է լարվածության մակարդակը և էլ ավելի դժվարեցնում այդ գործընթացը, իջեցնում հաճույքի զգացումը: Անգամ եթե սերմնաժայթքումը տեղի է ունենում, այն լի է անբավարարության զգացումով: Սովորաբար այս խանգարումով տղամարդիկ ձեռնաշարժության ժամանակ նմանատիպ խնդիր չեն ունենում:
Տարբերում են փսիխոգեն և օրգանոգեն ուշացած սերմնաժայթքումներ, կախված առաջացման էթիոպաթոգենեզից: Տարբերում են նաև առաջնային և երկրորդային ձևերը հաշվի առնելով ուշացած սերմնաժայթքման առաջացման պատմությունը:

ՏԱՐԲԵՐԱԿԻՉ ԱԽՏՈՐՈՇՈՒՄԸ Իրականացվում է տարբերակիչ ախտորոշում օրգանական և փսիխոգեն ուշացած սերմնաժայթքումների միջև, որը դեպքերի մեծամասնությունում բավականին հեշտ խնդիր է: Ուշացած սերմնաժայթքումով 50-ից ցածր տարիքի տղամարդիկ առանց դժվարության կարող են հասնել հեշտանքի ձեռնաշարժության ժամանակ: Այս դեպքերում ախտածագման օրգանական պատճառները կարելի է հերքել: Ավելի տարեց մարդկանց մոտ սերմնաժայթքման ուշացումը, որ տեղի է ունենում ցանկացած իրավիճակում, օրգանական պատճառների մասին մտածելու տեղիք է տալիս:

Սերմնաժայթքումը կարող է արգելակվել ցանկացած ֆիզիոլոգիական սթրեսորներից, որոնք ազդում են սեռական ֆունկցիայի վրա, այն է՝ տեստոստերոնային անբավարարությունը, դեպրեսիան, որոշ դեղեր, որոնք ներգործում են նյարդային համակարգի վրա, ալկոհոլը, սեդատիվները, նարկոտիկները:

Տարիքը, որ սովորաբար երկարեցնում է հեշտանքի ռեֆրակտեր շրջանը, ալֆա-ադրենոբլոկատորները և թիորիդազինը այն օրգանական պատճառներն են, որոնք ընտրողաբար ազդում են սեռական ցիկլի հեշտանքի փուլի վրա, առանց այլ սեռական խանգարումների առաջացման:

Առաջնային ուշացած սերմնաժայթքումը սովորաբար հոգեծին է, երկրորդայինը ունի օրգանական ախտածագման նշանակալի վտանգ: Եթե տղամարդը հեշտանքի հետ կապված խնդիրներ նախկինում չի ունեցել և այժմ գանգատվում է ուշացած սերմնաժայթքումներից, չհաշված եթե տեղ ունի տարիքային գործոնը, այցելուին պետք է մանրակրկիտ բժշկական քննություն և նյարդաբանական հետազոտություն անցկացնել, որովհետև կասկած կա լուրջ նյարդային հիվանդության:

Նյարդային հիվանդություններից, որ ուղեկցվում են հեշտանքի խանգարումով կարելի է նշել ողնուղեղի և կոնքի նյարդերի տրավմատիկ կամ վիրահատական վնասումները, հիվանդությունները: Շաքարային դիաբետը, որ ախտահարում է պերիֆերիկ նյարդերը ևս կարող է առաջացնել սերմնաժայթքման դժվարություններ: Ինչևիցե, նման դեպքերում այցելուն ունի անամնեզ՝ կոնքի կամ որովայնի շրջանում տարած վիրահատության, ողնուղեղի տրավմայի մասին: Մյուս կողմից այցելուի մոտ մեծ հավանականությամբ կարող են հայտնաբերվել այլ նևրոլոգիական նշաններ և ախտանշաներ: Հնարավոր է, որ դիտվեն ստորին վերջույթների շարժական կամ զգացողական ֆունկցիայի խանգարումներ: Եվ քանի որ հեշտանքի ռեֆլեքսն ապահովող ողնուղեային կենտրոնները մոտիկ են գտնվում միզելու և աղիների դատարկման համար պատասխանատու կենտրոններին, այս վերջիններիս խանգարումները հաճախ ուղեկցում են սերմնաժայթքման խանգաման հետ:

Երբեմն այցելուն նշում է, որ հեշտանքի նորմալ գգացողությունը պահպանված է, բայց գանգատվում է սերնահեղուկի արտաբերման բացակայությունից: Նման դեպեքերում ախտորոշիչ տարբերակումը անց է կացվում անէյակուլյատոր հեշտանքի և ռետրոգրադ էյակուլյացիայի միջև: Տարբերակումը այնքան էլ բժվար չէ, որովհետև այս երկու վիճակները ունեն տարբեր ախտածագում: Ռետրոգրադ էյակուլյացիայի ամենից հաճախ հանդիպող պատճառը տրանսուրետրալ պրոստատէկտոմիան է: Անէյակուլյատոր հեշտանքի պատճառը կարող է լինել զուտ հոգեբանական, սերմի արտադրման խանգարուման կամ սերմնատար ծորանների խցանման պատճառներով: Վազեկտոմիան անէյակուլյատոր հեշտանքի ամենահաճախ հանդիպող պատճառն է:

Անէյակուլյատոր հեշտանքի և ռետրոգրադ էյակուլյացիայի միջև ախտորոշիչ տարբերակումը անց է կացվում հետհեշտանքային մեզի նստվածքի մանրադիտակային քննությամբ: Ռետրոգրադ էյակուլյացիայի հետևանքով միզապարկում կհայտնվեն սպերմատոզոիդներ, որոնք կհայտնաբերվեն մանրադիտակային քննության ժամանակ: Անէյակուլյատոր հեշտանքի պարագայում սպերմատոզոիդներ չեն հայտնաբերվի:

ՊԱՏՃԱՌԱԳԻՏՈՒԹՅՈՒՆԸ

Ուշացած սերմնաժայթքման պատճառագիտությունը մնում է վիճելի: Հաճախ այս դեպքում տեղ են գտնում ներքին հոգեբանական կոնֆլիկտներ սեռական հարաբերության և սերմնաժայթքման վերաբերյալ, որոնք տղամարդը համարում է անընդունելի: Սովորաբար այս խնդիրը ունի երկար պատմություն և զարգանում է հոգետրավմատիկ միջադեպից (օրինակ զուգընկերուհու դավաճանություն), կնոջ նկատմամբ արտամղված կամ ճնշված բարկության բացահայտումից հետո, նախկինում տեղ գտած նորմալ սեռական կյանքից հետո:

Հիմնականում, անմիջական հոգեբանական մեխանիզմը, որն արգելակում է սերմնաժայթքման թողարկումը նույնն է, ինչ որ կանանց հեշտանքի խանգարման ժամանակ է, այն է՝ օբսեսիվ ինքնադիտարկումը: Այցելուին հետապնդում են կպչուն մտքեր սեռական հարաբերության տևողության, սերմնաժայթքմանը հասնելու պահի, զուգընկերուհու կարծիքի մասին: Սովորաբար այս տիպի մտքերը բացակայում են, երբ նա ձեռնաշարժության է դիմում՝ ընկղմվելով իր սեռական երևակայությւոնների մեջ: Արդյունքում նա հեշտորեն հասնում է սերմնաժայթքման և ունենում է հեշտանքի բուռն զգացում:

Ավելի խորը հոգեբանական պատճառները ներառում են նևրոտիկ կոնֆլիկտներ սեռական կյանքի շուրջ, միջանձնային հարաբերությունների դժվարություններ: Այս խմբի տղամարդկանց բնորոշ է կանանց նկատմամբ թշնամանքի և երկիմաստ վերաբերմունքի դրսևորում, որի արմատները ձգվում են խորը մանկության տարիներ՝ մոր հետ չլուծված հոգեբանական խնդիրների հետևանքով: Նման զարգացում կարող է ապահովել վախը մտերմությունից, հավատ ընծայելուց և հաճույքից: Այցելուի զգացմունքների վերլուծությունը կանանց նկատմամբ և հարաբերությունների մանրակրկիտ վերլուծությունը մոր և ներկա զուգընկերոջ հետ թույլ են տալիս հայտնաբերելու նևրոտիկ պրոցեսներ, որոնք լուրջ բուժական մոտեցում են պահանջում: Ուշացած սերմնաժայթքումով այցելուները հաճախ բարկությամբ են լցված իրենց կանանց և սիրեցյալների նկատմամբ, որոնց հետ հաստատում են սադոմազոխիստական հարաբերություններ: Նրանք «հետ են պահում» իրենց սերմնաժայթքումը բարկության հետ միասին: Այցելուների այս խումբը աչքի է ընկնում անձնային այնպիսի գծերով, ինչպիսիք են ռիգիդությունը, գերինքնակառավարումը, բարկությունը զսպելու դժվարությունը:

Օրգանական ծագման ուշացած սերմնաժայթքումը երբեմն հետևանք է ինտրաուրետրալ ոչ ժիշտ կատարված ինստիլյացիաների և մետաղական բուժավորման, որի հետևանքով առաջանում է սերմնային թմբիկի ասեպտիկ բորբոքում և գերէպիթելիզացիա: Սա իր հերթին բարձրացնում է գրգռողականության շեմը և բերում ուշացած սերմնաժայթքման:

Օրգանական պատճառների մեջ դեր են խաղում նաև շագանակագեղձի խրոնիկական բորբոքային հիվանդությունները, որոնք բերել են գեղձի սկլերոտիկ ձևախախտման:

ԲՈՒԺՈՒՄԸ

Ուշացած սերմնաժայթքման բուժումը սովորաբար դժվար խնդիր է և հաճախ բուժման հաջողությունը կարող է ընդհատվել կրկնողություններով: Հաճախ զույգի հուզական զարգացումները ընդգրկվում են բուժական գործընթացում, ինչը պետք է զգուշորեն հաշվի առնել: Կիրառվում է վարքային հոգեթերապիա, որը կարող է շաբաթներ տևել: Առաջադրվում են ձեռնաշարժության վարժություններ, սկզբում զուգընկերուհու ներկայությամբ, այնուհետև նրա ակտիվ մասնակցությամբ մինչև իմիսիայի իրականացում այն պահին, երբ սերմնաժայթքումն ուր որ է վրա է հասնելու:

Որպես դեղորայքային բուժում կիրառվում են նյարդային գրգռի հաղորդականությունը հեշտացնող պրեպարատներ, օրինակ՝ պրոզերին, գալանտամին:

Փակել


Կանանց հեշտանքի խանգարում

Հեշտանքի փուլի խանգարումները լայնորեն տարածված են: Կլինիկական փորձը վկայում է, որ 40-ից ցածր տարիքի այցելուների մեջ կանանց հեշտանքի խանգարումները և տղամարդկանց վաղաժամ սերմնաժայթքումը, ըստ էության, ամենից հաճախ հանդիպող սեռական գանգատներն են:

ԲՆՈՐՈՇՈՒՄԸ ԵՎ ՆԿԱՐԱԳՐՈՒԹՅՈՒՆԸ

DSM-IV-ում կանանց հեշտանքի խանգարումները, որոնք պայմանավորված են հոգեբանական գործոններով, բնութագրվում են հետևյալ ձևով «Հեշտանքի պարբերաբար կամ մշտական արգելակում, որը դրսևորվում է սեռական ակտիվության ժամանակ հեշտանքի ուշացումով կամ լրիվ բացակայությամբ, երբ դրան նախորդում է բժշկի կողմից իբրև ադեկվատ գնահատված գրգռանքի փուլը»:

Այս ախտորոշումը չի համապատասխանում նախկինում լայնորեն կիրառվող ֆրիգիդություն անվանը, քանի որ այս կանայք կարող են սիրել, հետաքրքրված են տղամարդկանցով և սեռական կյանքով, ունեն էռոտիկ հաճույք զգալու կարողություն: Սիրախաղի ժամանակ նրանք ի վիճակի են գրգռվելու և ունենալու հեշտոցի խոնավացում, իբրև սեռական գրգռմանը տրվող պատասխան ռեակցիա: Այլ խոսքերով ասած սեռական ցիկլի սկզբնական երկու, այն է՝ ցանկության և գրգռանքի փուլերը, խանգարված չեն, և միակ ներկայացվող գանգատը հեշտանքի հասնելու դժվարությունը կամ անկարողությունն է:

Կարդալ ավելին

Կանանց հեշտանքի շեմը ունի տարբեր մակարդակներ:
1. Փոքր թիվ կազմող որոշ կանայք կարող են հեշտանք ունենալ առանց սեռական օրգանների անմիջական տակտիլ գրգռման, բավարար է էռոտիկ երևակայությունը կամ կրծքագեղձերի համբուրումը և գրգռող շոշափումը:
2. 20-30% կանայք ունակ են սեռական հարաբերության ընթացքում հասնելու հեշտանքի միայն հեշտոցային գրգիռների կուտակման արդյունքում (հեշտոցային հեշտանք) առանց ծլիկի որևէ գրգռման:
3. Հաջորդաբար գալիս է այն կանանց խումբը, ովքեր ի վիճակի են հասնելու հեշտանքի իրենց զոըգընկերոջ հետ, եթե սեռական հարաբերությունը պարտադիր ուղեկցվի ծլիկի անմիջական գրգռմամբ (խառը՝ հեշտոցա-ծլիկային կամ միայն ծլիկային հեշտանք):
4. Հետևյալ խմբի կանայք չեն կարող հասնել հեշտանքի սեռական հարաբերության ժամանակ, նույնիսկ եթե այն ուղեկցվում է ծլիկի գրգռմամբ: Սակայն առանձին լինելու դեպքում, առանց զուգընկերոջ ներկայության, էռոտիկ երևակյությունների և ձեռնաշարժության միջոցով նրանք կարող են հեշտանք ունենալ:
5. Վերջին խմբի կանայք բացարձակ անօրգաստիկ են, նրանք երբևէ հեշտանք չեն ունեցել: Ըստ ամերիկյան մի հետազոտության տվյալների (Fisher, 1973), այս խումբը կազմում են ամերիկուհիների մոտավորապես 8%-ը:

Սեռական պատասխանի վերջին երկու տարբերակները որոշակի վերապահումով համարվում են ախտաբանական, և այդ կանանց կարելի է առաջարկել բուժում: Բուժման ենթակա են նաև այն հեշտանքի խանգարումները կանանց մոտ, որոնք իրավիճակային են, այսինքն հեշտանքն առաջանում է միայն որոշակի պայմաններում, որոշակի զուգընկերոջ, բայց ոչ իրենց ուզեցած զուգընկերոջ հետ: Հոգեվերլուծաբանությանը ուղղորդված որոշ մասնագետներ գտնում են, որ բոլոր դեպքերում, երբ ներթափանցման ժամանակ հեշտանքն անհնարին է առանց ծլիկի լրացուցիչ գրգռման, կարիք ունեն բուժման, չնայած, որ այդ պարագայում նրանք հասնում են հեշտանքի: Այնուհանդերձ, ժամանակակից սեքսալոգիայում մասնագետների միջև գոյություն ունի փոխհամաձայնություն, որ ծլիկի լրացուցիչ գրգռման պահանջը հեշտանքի հասնելու համար նորմայի սահմաններում է և նմանատիպ կանայք ենթակա չեն բուժման:

Կլինիկական փորձը ցույց է տալիս, որ սեռական հարաբերության ժամանակ հեշտանք չունեցող որոշ կանայք կարող են ձեռք բերել այդ ունակությունը, ուստի պետք է ստանան համապատասխան բուժման հնարավորություն, մինչդեռ որոշներին բուժելը իմաստ չունի: Այն հարցը, թե հարկավո՞ր է բուժել հեշտանքի խանգարումը, թե՝ ոչ, պարզ է դառնում այցելուի հետազոտության ժամանակ:

Կանանց և տղամարդկանց կողմից հեշտանքի խանգարումներին տրվող հուզական պատասխանները տարբեր են: Ի տարբերություն տղամարդկանց, ում մեծ մտահոգություն է պատճառում սերմնաժայթքման բացակայությունը սեռական գրգռվածության գագաթնակետին, որոշ կանանց պարագայում, հեշտանքի բացակայությունը ամենևին չի բերում դժգոհության և սեռական անբավարարվածության առաջացման, նրանց չի անհանգստացնում սեռական գրգռման հետևանքով փոքր կոնքում ի հայտ եկած լարվածության և անհարմարավետության զգացումը: Իհարկե որոշ դեպքերում սա մերժման պատասխանի արդյունք է, սակայն կան նաև կանայք, որոնց իսկապես սեռական բավարարվածություն են ապրում հեշտանքի բացակայության պարագայում: Սա ոչ անպայման է ախտաբանական պասիվության նշան: Կնոջ կարծիքը այս հարցի շուրջ պետք է հաշվի առնել և հարգել: Այս կանայք ոչ մի դեպքում չպետք է հարկադրվեն բուժման իրենց ամուսինների կամ «լավգիտակ» մասնագետների կողմից: Ինչևիցե, կանանց մյուս մասը իրենց վիճակից հուսահատության են մատնվում, երբեմն մինչև հիվանդագին ֆիքսումի աստիճան: Նրանք գանգատվում են փոքր կոնքում անհարմարավետության, լարվածության զգացումից և բարկանում են իրենց զուգընկերոջ վրա, քանի որ սեռական հարաբերությունը վերջինիս համար միշտ ավարտվում է հեշտանքի բերկրալից զգացումով, ինչից իրենք անարդարացիորեն զուրկ են:

Երբեմն զուգընկերոջ մտահոգությունը կնոջ հեշտանքի խանգարման կապակցությամբ գերազանցում է կնոջ հուսահատությանը: Զուգընկերը կարող է եզրակացնել, որ դրանում կա իր մեղքի բաժինը: Սա հաճախ պատահում է այն դեպքերում, երբ տղամարդը սխալմամբ կարծում է, որ կնոջ հեշտանքը տղամարդու պատասխանատվությունն է, ինչ-որ մի բան, որ տղամարդը պետք է «տա» կնոջը: Այս տիպի մտածելակերպը հղի է տղամարդու մոտ թերարժեքության բարդույթի առաջացման վտանգով և սեռական խանգարման զարգացման համար նպաստավոր հող է ստեղծում:

Զուգընկերոջ վերաբերմունքը կարևոր ախտորոշիչ չափանիշ է: Թեև նա ինքը չի առաջացրել զուգընկերուհու հեշտանքի խանգարումը, բայց նրա բացասական և ճնշող վարքը կարող է լուրջ խոչընդոտ հանդիսանալ բուժման ճանապարհին, մինչդեռ նրա աջակցությունը և համագործակցությունը արժեքավոր ներդրում կունենան բուժման մեջ:

Տարբերում են առաջնային և երկրորդային անհեշտանքիա: Առաջնային անհեշտանքիայի դեպքում կինը երբևիցե հեշտանք չի ունեցել, երկրորդայինի դեպքում նախկինում առանց որևէ դժվարության հեշտանքի հասնող կինը ինչ-որ պատճառներով դադարում է հեշտանք ապրել ներկայումս:

ՏԱՐԲԵՐԱԿԻՉ ԱԽՏՈՐՈՇՈՒՄԸ

Ընդհանուր առմամբ, կնոջ հեշտանքը եզակի հիվանդություններ և դեղորայք են ի վիճակի խանգարելու: Այս համախտանիշը հիմնականում ունի հոգեբանական արմատներ:

Հեշտանքի խանգարումից գանգատվող կանանց համարյա կեսը ի վիճակի են հեշտանք ունենալու ձեռնաշարժության ժամանակ և չեն հաջողում հեշտանքի հասնել զուգընկերոջ հետ սեռական հարաբերության ընթացքում: Այս դեպքերում ֆիզիկական պատճառներ փնտրելը նպատակահարմար չէ: Սակայն կինը, որ երբևիցե որևէ պայմանում չի հաջողել հեշտանք ունենալ, պետք է բժշկական հետազոտություն անցնի բացառելու համար այն հիվանդագին վիճակները, որոնք կարող են բերել դրան: Հավանական է նաև հիվանդագին վիճակի մեղավորությունը երկրորդային անհեշտանքիայի ժամանակ:

Դեղորայքներից հեշտանքի առաջացումը ի վիճակի են խանգարելու ՄԱՕ-ինհիբիտորները (հակադեպրեսանտներ) և ալֆա-ադրենոբլոկատորները (հակահիպերտենզիվներ):

Հետևյալ հիվանդագին վիճակները կարող են ուշացնել կամ անհնարին դարձնել հեշտանքի առաջացումը.
1. Ծլիկի բնածին անոմալիաները
2. Ծլիկի ֆիմոզը
3. Հեշտանքի ռեֆլեքսն ապահովող նյարդային ուղիների և ողնուղեղային կենտրոնների ախտահարումը նյարդային դեգեներատիվ հիվանդությունների, տրավմաների, ուռուցքային պրոցեսների հետևանքով
4. Սեռական օրգանների վիրահատական վնասումները (ուռուցքային հիվանդությունների ռադիկալ վիրահատումներ)
5. Շաքարային դիաբետի հետևանքով ծլիկի նյարդերի դեգեներատիվ փոփոխությունները

Վերոնշյալ դեպքերում հիվանդության հիմնական նշանների առկայությունը տարբերակիչ ախտորոշման հավաստի հիմք են հանդիսանում:

ՊԱՏՃԱՌԱԳԻՏՈՒԹՅՈՒՆԸ

Հեշտանքի առաջնային խանգարման օրգանական ախտածագումը շատ ցածր հավանականություն ունի: Ուստի երբ հետազոտության ընթացքում բացառվում են որևէ սպեցիֆիկ հիվանդության կամ դեղորայքի հնարավոր ազդեցությունը և սեռական օրգանների անատոմիան նորմայի սահմաններում է, այցելուին անմիջապես ցուցվում է սեքս-թերապիայի կուրս, որն այս պարագայում ամենաարդյունավետ բուժական միջոցն է: Իսկ եթե կինը նախկինում հեշտանքի հետ կապված խնդիրներ չի ունեցել և այժմ էլ չկա հոգեբանական որևէ լուրջ պտճառ, որն ի վիճակի լիներ խաթարելու հեշտանքը, ամենայն հավանականությամբ հեշտանքի խանգարումը հետևանք է որևէ բժշկական խնդրի: Այս դեպքում զգուշորեն պետք է բացառվեն վերոնշյալ օրգանական պատճառները, ներառյալ շաքարային դիաբետը, բազմակի սկլերոզը, ողնուղեղի ուռուցքային և դեգեներատիվ հիվանդությունները:

Կնոջ հեշտանքի արգելակման հիմնական հոգեբանական մեխանիզմը սեռական հարաբերության ժամանակ օբսեսիվ ինքնազննումն է, որը մեծ հաջողությամբ արգելակում է հեշտանքի ռեֆլեքսի թողարկումը:

Մյուս հիմնական պատճառը այն է, որ այցելուն չի ստանում բավարար սեռական գրգռում, հատկապես ծլիկի շրջանում: Սա պատահում է այն զույգերի մոտ, ովքեր սխալմամբ կարծում են, թե հեշտանքի առաջացման համար բավարար է ընդամենը առնանդամի ներթափանցումը հեշտոց, առանց սիրային նախերգանքի և ծլիկի ուղեկցող գրգռման: Այլ դեպքերում, ամոթի և անապահովության զգացումից դրդված կինը չի ասում զուգըկերոջը, թե հատկապես ի՞նչ է իրեն հարկավոր սեռական գրգռման և հեշտանքի հասնելու համար:

Որոշ անօրգաստիկ կանայք ի վիճակի չեն էռոտիկ երևակայության: Մյուսները նշում են, որ սեռական հարաբերության ժամանակ անցանկալի և անիմաստ մտքեր են ներխուժում իրենց միտքը: Այլ դեպքերում ծլիկի շոշափումը չեզոք և նունիսկ տհաճ զգացողություններ է առաջ բերում, որը նյարդայնացնում է կնոջը: Կարելի է եզրակացնել, որ այս կանայք էռոտիկ զգացողություների դեմ զարգացրել են պաշտպանական մեխանիզմներ և վախենում են իրենց ազատություն տալ՝ սեռական գրգռմանը տրվելու և անկաշկանդորեն վայելելու սեռական հաճույքը (վախ կառավարելիությունը կորցնելու վտանգից, վախ ինտիմությունից):

Զուգընկերոջ հետ հաղորդակցվելու անկարողությունը կամ ցանկության բացակայությունը նույնպես զուգակցվում են անհեշտանքիայի հետ: Խորը ներհոգեբանական կոնֆլիկտները, որոնք ընկած են շփման անկարողության հիմքում, բացահայտվում են ընտանիքի և փսիխոսեքսուալ զարգացման պատմությւոնից, զույգի միջանձհային հարաբերությունների գնահատումից: Մանկության ձեռնաշարժության և սեռական այլ դրսևորումների դեմ ծնողների խստիվ արգելքները և բացասական վերաբերմունքը ներհոգեբանական կոնֆլիկտների աղբյուր են: Այդպիսի կոնֆլիկտներ հաճախ տեղ են գտնում սեռական խանգարումով կանանց փսիխոսեքսուալ զարգացման պատմության մեջ: Այս կանանցից շատերը ունեն թշնամական կամ հեռակա հարաբերությւոններ իրենց մայրերի հետ, ում կողմից նրանք երբեք խրախուսանք չեն ստացել իրենց արթնացող սեռականության վերաբերյալ:

Կանանց սեռական խանգարումների առաջացման հիմքում հոգեվերլուծությունը նշանավոր դեր է տալիս անգիտակից նևրոտիկ գործընթացներին (էդիպյան բարդույթներ): Ըստ հոգեվերլուծական տեսանկյունի սեռականության դեմ պաշտպանական մեխանիզմների հիմքում ընկած են «հայրական փոխադրումները», որի արդյունքում հանձինս զուգընկերոջ կինը տեսնում է իր հորը: Իրականում, շփման և սեռական խանգարումներ ունեցող որոշ կանանց հարաբերությունները իրենց հայրերի հետ ակնհայտորեն փակ են կամ կրում են երկիմաստ բնույթ:

Հաճախ այս կանանց ընթացիկ հարաբերություններում տղամարդկանց հետ նկատվում է հաճույքի զգացման արգելակումներ, մտերմության և հավատի դրսևորման ամբիվալենտություն: Որոշ կանայք տղամարդկանց հետ մրցակցության մեջ են մտնում և զուգընկերոջ նկատմամբ ունենում են անվստահության, վախի և երկմտանքի պահեր: Սա հաճախ գալիս է մեր հասարակության, հատկապես տղամարդկանց, անարդարացի վերաբերմունքից հանդեպ կնոջ ձեռք բերումները, որոնք կանանց մոտ ծնում են բարկության և ագրեսիայի դրսևորումներ տղամարդկանց նկատմամբ:

Անձի այնպիսի գծեր, ինչպիսիք են գերինքնակառավարումը կարող են առաջ բերել «տրվելու ազատության» դժվարություններ անհեշտանքիկ կանաց մոտ:

ԲՈՒԺՈՒՄԸ ԵՎ ԿԱՆԽԱՏԵՍՎՈՂ ԵԼՔԵՐԸ

Անհեշտանքիայի բուժումը պետք է նպատակաուղղված լինի վախերի և սխալ պատկերացումների ուղղմանը: Այն պետք է օգնի կնոջը բարձրացնելու իր հաստատականությունը (պնդելու իր ցանկությունները) և սեռական նախաձեռնությունը: Կնոջ մեջ պետք է ամրացնել այն համոզմունքը, որ սեռական ակտիվությունը հավասարապես ծառայում է իր հաճույքին: Մի քանի սեռական վարժությունների միջոցով կինը կարող է ճանաչել իր սեռական նախընտրությունները և պատասխանները, սեռական բավարարվածության հասնելու միջոցները:

Հեշտանքի խանգարումները կանանց մոտ բուժվում են մեծ արդյունավետությամբ: Գրեթե բոլոր ընդհանրապես անօրգաստիկ կանայք կարող են սովորել, թե ինչպես հասնել հեշտանքի, նույնիսկ եթե պատճառը խորը ներհոգեբանական և միջանձնային խնդիրներն են: Բուժման արդյունավետության կանխատեսումը փոքր-ինչ դժվար խնդիր է, քանի որ այն կախված է զույգի փոխհարաբերություների բնույթից և երբեմն կարող է պահանջել ավելի բարդ ու երկարատև բուժում, որն ընդգրկում է նաև զուգընկերոջը:

Փակել

Կեղծված հեշտանք

Կան մարդիկ, ովքեր գտնում են, որ սեռական մերձեցումը վերարտադրողական գործառույթ է, նման մարդիկ սեռական մերձեցմանը վերաբերվում են իբրև կնոջ ամուսնական պարտականություն: Այսօր, սակայն, շատ զույգեր համարում են, որ սեռական կյանքը նրանց ամուսնական երջանկության կարևոր բաղադրիչն է և իրենց սեռականության դրսևորման գլխավոր ուղին: Այս առումով զույգերը կարևորում են կնոջ օրգազմ ապրելու հանգամանքը և դրա բացակայությունը խիստ ծանր են տանում, ուստի և կեղծված հեշտանքի երևույթը մեծ տարածում ունեցող խնդիր է բժիշկ-սեքսոլոգի կլինիկական պրակտիկայում:

Հետաքրքիր է, որ այս կապակցությամբ օգնության դիմող զույգի նախաձեռնությունը հաճախ պատկանում է տղամարդուն: Եթե դիմողը կինն է, ապա նա հաճախ դիմում է առանց իր տղամարդու իմացության, թաքուն։

Կարդալ ավելին

Վերջերս հեռուստացույցով մի հետաքրքիր հաղորդում էի դիտում, չեմ հիշում եվրոպական որ երկրում էր նկարահանած, մի լրագրող հարցում էր կատարում փողոցում քայլող պատահական տղամարդ անցորդներին, թե ինչպես են նրանք վերաբերվում կնոջ օրգազմի հիմնախնդրին։ «Ներեցեք, ի՞նչ եք կարծում, կանայք կեղծու՞մ են իրենց օրգազմը,- հարցնում էր լրագրողը տղամարդ անցորդներին: -Իհարկե, շատ կանայք են խաբում և սեռապես անբավարարված են,- անմիջապես պատասխանում էր տղամարդը: -Իսկ Ձե՞րը, Ձեր կինն էլ է կեղծո՞ւմ»: Այս հարցին հետևում էր լարված լռություն, որին հաջորդում էր տղամարդու վստահ պատասխանը. «Իմը՝ ո՛չ, իմը չի կեղծում: -Ո՞չ, -նորից էր հարցնում լրագրողը,- Իհարկե, ոչ- համոզված պատասխանում էր տղամարդը»:

Թե ինչպիսի պատկեր է տիրում այս հարցի շուրջ Հայաստանում, դժվար է ասել, քանի որ չկան համապատասխան վիճակագրական հետազոտություններ։ Արդյո՞ք հայ կանայք նույնպես կեղծում են իրենց օրգազմը և ինչքա՞ն համատարած է այս երևույթը։ Համենայն դեպս մեր կլինիկական փորձը վկայում է, որ նմանատիպ կանայք քիչ չեն։ Օրգազմ չապրելու և այն կեղծելու խնդրով ամուսիններից թաքուն մեր կլինիկա դիմող կանանց թիվը վերջին 5 տարիների ընթացքում աճել է, միգուցե կանանց ֆինանսական անկախության ձեռք բերման շնորհիվ:

Ինչո՞ւ է տղամարդկանց համար այդքան կարևոր իրենց կանանց օրգազմը և ինչո՞ւ են նրանք համոզված, որ իրենց կինը անպայման հասնում է օրգազմի։ Ինչո՞վ է պայմանավորված լռությունը, որը հաջորդում է անձամբ իրենց սեռական կյանքին վերաբերող հարցադրմանը։ Ենթադրենք` վերոնշյալ տղամարդը սեռային կապեր էր ունեցել մի քանի կանանց հետ և լռության այդ մի քանի րոպեները հարկավոր էին, որպեսզի նա մտովի վերհիշեր այդ կանանց հետ իր փորձը: Բայց միևնույն հարցին երկրորդ, երրորդ տղամարդը նույնպես պատասխանում էին հապաղումով: Ի՞նչն է հապաղման այդ պատճառը, ու ի՞նչ են նշանակում այդ կրկնվող «ոչ»-երը: Գրեթե բոլոր տղամարդիկ համոզված էին` կանանց հիմնական մասը ձևացնում է, բայց ոչ իրենցը: Ամեն անգամ լռության միևնույն դադարը, երբ հնչում էր «իսկ ձե՞րը» հարցը:

Երկար մտորելով այս հարցի շուրջ, ահա այսպիսի միտք ի հայտ եկավ` իրենց անգիտության խոստովանումը կնշանակեր բացահայտել և ընդունել, որ իրենք բացարձակ իշխանություն չունեն ինտիմ հարաբերություններում և ոչ միայն՝ ինտիմ։ Մասկուլինային շեշտվածությամբ հասարակություններում սա տղամարդու համար խայտառակ պարտություն է, քանի որ կնոջ նկատմամբ իշխանություն չունենալու փաստը նշանակում է` հարվածի և կասկածի տակ առնել իր առնականությունը՝ տղամարդ լինելը:

Պետք է ասել, որ կանայք շատ հաճախ չունեն օրգազմի պահանջ, դա նախ և առաջ հենց իրեն` տղամարդուն է անհրաժեշտ:- Մեր այցելուներից հաճախ ենք լսում, որ տղամարդը ընկած է իրենց հեշտանքի հետևից, – նա անընդհատ հարցնում է` «Հը՞, ո՞նց էր, վերջացրի՞ր, քանի՞ անգամ վերջացրիր, դուր եկա՞վ քեզ»: Կանանցից շատերը անհարմար են զգում պատասխանելու` «Օրգազմն ինձ հարկավոր չէ, ինձ ուղղակի պետք է քեզ հետ լինել, զգալ, որ դու սիրում ես ինձ»: Փոխարենը, ցածր ձայնով կմկմում են` «այո, վերջացրի» և որպեսզի շատ չխորանան ստի մեջ և երկխոսությանը դադար տան, համեստորեն ամաչելու են տալիս…

Ի՞նչ է նշանակում, ուրեմն, օրգազմի կեղծումը հանուն տղամարդու, եթե կինը չունի դրա կարիքը։ Արդյոք դա կնոջ կողմից բեմադրված խաղ չէ՞ ընդամենը, որով նա իրավիճակի վերահսկողությունն առնում է իր ձեռքի տակ և օգտվելով տղամարդու անինքնավստահությունից՝ տնօրինում նրան տղամարդ դարձնելու կամ ոչնչացնելու գործընթացը։ Հեշտանքի ձևացումով՝ կինն այն համոզվածությանը կարող է գալ, իբր թե ինքը տիրապետում է իրավիճակին. նա կարող է «հեշտանքի պարտականության» կատարմամբ հաճույք շնորհել տղամարդուն, կարող է նաև հեշտանքի բացակայությամբ ապստամբել նրա դեմ, պատժել նրան: Ի՞նչ է ստացվում՝ տղամարդուն թվում է, թե նա իրավիճակի տերն է, ու դա այդպես չէ, քանի որ նա խաբված է։ Կնոջը թվում է, թե նա վերահսկում է տղամարդուն, ու դա այդպես չէ, քանի որ նրա գործիքը սուտն է։

Հայտնի է, որ ցանկացած հարաբերության մեջ իշխանության տնօրինումը և իրավիճակի վերահսկողության պահպանումը կողմերի կարևոր պահանջներից են։ Միջանձնային շատ վեճեր, արտաքնապես ծավալվելով ամենաչնչին մանրուքների շուրջ, խորքում շատ հաճախ ունեն հենց այս պահանջմունքի ոչ բավարարված լինելը, որն էլ տեղափոխվում է ինտիմ կյանք և դառնում սեռական կեղծիքի հիմք։ Ուրեմն ի՞նչ է պետք կեղծիքից խուսափելու համար, եթե ոչ զույգի ներսում իշխանության պայքարից հրաժարումը, վերահսկողության անդադար մոլուցքից ձերբազատումը՝ միմյանց անվերապահորեն վստահելու և փոխհամագործակցության հաստատուն կամքի հաստատմամբ։ Մի՞թե սա չէ խորքային մտերմության գաղափարը, ապահովության զգացումի և անձնային աճի անխոչընդոտ ընթացքի երաշխիքը։

Չտրվելով հեշտանքի ֆետիշացման վտանգավոր միտմանը, նշեմ, որ կնոջ հեշտանքն այնուամենայնիվ կարևոր սեքսուալ դրսևորում է, որից բարձրանում է նրա սեռական կյանքի և կյանքի որակը՝ ընդհանուր առմամբ։ Օրգազմի բացակայությունը մեծ մաս դեպքերում համարվում է սեքսոլոգիական խանգարում, որից իջնում է ինքնագնահատականը, սեփական լիարժեքության զգացումը։ Կինը հաճախ իրեն մեղավոր է համարում օրգազմ չապրելու խնդրում, սակայն դա այդպես չէ։ Կան բազմաթիվ պատճառներ, որոնք պայմանավորում են այս խնդրի առաջացումը։ Կեղծված օրգազմը /իմիտացիան/ կնոջ, ինչպես նաև տղամարդու մոտ սեռական անլիարժեքության առաջացման լուրջ պատճառ է և կարող է բերել զույգի հարաբերությունների ապակայունացման և լարվածության: Պրոֆեսիոնալ բժիշկ-սեքսոլոգի աջակցությամբ կարելի է այս խնդրին մեկընդմիշտ լուծում տալ։

Փակել

Կնոջ էրոգեն գոտիները

Շատ մասնագետներ պնդում են, որ կա կանացի օրգազմի երեք տեսակ` հեշտոցային, ծլիկային և խառը: Կնոջ սեռական հաճույքի այսպիսի մեխանիկական դասակարգումը այն աստիճանի պարզունակ է դարձնում կանացի սեքսուալությունը, որ կարող է լուրջ սեռական խանգարումների հիմք հանդիսանալ:

Հայտնի է, որ սեռական օրգանների ռիթմիկ և երկարատև գրգռումը ի վիճակի է գրգռում առաջացնելու տղամարդկանց մոտ, ինչը չի կարելի ասել կանանց համար: Կնոջ գրգռման համար բացի վերոնշյալ գրգռումից, հարկ է նշել շատ կարևոր մի քանի պայմաններ ևս` ներքին հոգեբանական տրամադրվածությունը, սեռական զուգընկերոջ հանդեպ բարյացակամ և էրոտիկ վերաբերմունքը, առանց որոնց ինչ աստիճանի ինտենսիվ և երկարատև էլ լինի սեռական գրգռումը` հեշտոցի խոնավացում և սեռական գրգռման զգացողություն կնոջ մոտ ի վիճակի չէ առաջանալու: Այնպես որ, պետք չէ գրգռել կանանց երկարատև հոգնացուցիչ մեխանիկական գրգռումներով, նա միևնույնն է չի գրգռվի, եթե էրոտիկ չի տրամադրված և զուգընկերն ազդում է նյարդերի վրա` իր համառ փորձերով:

Սեռական ակտիվության դրական կողմերը

Իբրև ելման կետ վերցնենք այն փաստը, որ սեռական ակտիվությունը պարտադիր պայման չէ առողջության պահպանման համար, քանզի շատ թվով կանայք ապրում են երկար տարիներ և իմաստալից կյանք` առանց սեռապես ակտիվ լինելու, այպես կոչված ասեքսուալ կանայք: Մյուս կողմից սեռական ակտիվությունը վերարտադրման կարևոր նախապայման է և կան բազում թվով կանայք և տղամարդիկ ովքեր սեռային հարաբերություններին տալիս են կենտրոնական և առաջնային տեղ իրենց կյանքում, թեև սեռապես ակտիվ լինելը դեռևս չի նշանակում, որ նրանք բավարարված են իրենց սեռական կյանքից:

Եվ այսպես, կանանց համար սեռակապես ակտիվ լինելը կարող է «շահեկան լինել» մի քանի տեսանկյունով: Նախևառաջ, ամենամեծ պարգևն իհարկե երեխա ունենալն է: Վերարտադրությունից բացի, սեռական հարաբերությունը կնոջը կարող է տալ այլ տեսակի «ցանկալի պտուղներ»: Դրանք են` սիրելի անձնավորության հետ էմոցիոնալ խորը մտերմության վերապրումը (որն ի վիճակի չէ տալու ցանկացած այլ ֆիզիկական ակտիվություն), ցանկալի լինելու զգացումը և սիրած մարդուն հաճույք պարգևելու հնարավորությունը: Այս տիպի կանայք սիրով ընդգրկվում են սեռային մերձեցման մեջ, սակայն հուզական մտերմության վերապրումը չի ուղեկցվում սեռային գրգռումով և նրանք չեն ապրում սեքսուալ-էրոտիկ հաճույք և հեշտանք, ինչը թերևս չի էլ հուզում նրանց, ուստի և սեքսոլոգիական տեսանկյունից նրանք չեն կարող համարվել խանգարում ունեցող և բուժման ենթակա անձիք, թեև հնարավոր է, որ իրենց սեքսուալ զգայունությունը մեծ խնդիր է հանդիսանում զուգընկերոջ (ամուսնու) համար:

Կանանց այլ տեսակը կարևորում են բուն սեքսուալ գրգռումը, սեռական հաճույքը և հեշտանքի վերապրումը: Այս կանանց համար սեռային մերձեցումը հենց այս նպատակին է ծառայում և նրանք խիստ վհատվում են, երբ չեն կարողանում հասնել գրգռման և հեշտանքի: Այս կանայք թեև կարևորում են հուզական մտերմությունը, ցանկալի լինելու և տղամարդուն հաճույք տալու հնարավորությունները, բայց չեն ապրում լիարժեք հոգեսեքսուալ բավարարում, երբ իրենք անձամբ չեն ապրում լիարժեք սեռական գրգռում և հեշտանք, տառապում են կիսաբավարարված լինելուց և ունենում են լուրջ մարմնական հետևանքներ` իբրև իրենց սեռական խանգարման բարդություն: Գրգռման և հեշտանքի խանգարումները այս կանանց ստիպում են օգնություն փնտրել և վերականգնել իրենց էրոտիկ զգայունությունը, որը միանգամայն իրատեսական է այսօրվա սեռագիտության նվաճումների շնորհիվ:

© 2017 | ՆարինԷ Ներսիսյան | Բոլոր իրավունքները պաշտպանված են |

Besucherzahler
счетчик посещений